Busverbindingen

buslijn – Houten

De eerste bus van Visser uit Utrecht

Sinds 28 april 1923 rijdt er een lijnbus door Houten. Het gaat om een busdienst van de heer Visser tussen Utrecht, Houten en Schalkwijk. In de auto-omnibus is plek voor 18 personen. De eerste dag was er zoveel belangstelling dat er zes ritten worden gereden. Na de zomer worden de bussen van Visser niet meer in Houten gezien. De buslijn is opgeheven.

buslijn – Houten
De eerste dienstregeling in 1923

Van Wijk en Veldhuizen uit Houten

Wel rijdt er onregelmatig op dat moment een bus van Utrecht via Houten naar ’t Goy. Deze lijn krijgt vanaf 1 november 1923 een dienstregeling. Deze lijn wordt geëxploiteerd door G. van Wijk (Garage De Vico). Een retour naar Utrecht kost 60 cent. Twee maanden na zijn start meldt Van Wijk zich bij de gemeente Houten voor een subsidie van 500 gulden per jaar. Hiermee wil hij het risico op zijn bedrijf verminderen. In Houten en ’t Goy wordt het nut van een goede busverbinding met Utrecht van belang geacht. Vooral op zaterdag trekken veel inwoners naar de stad om boodschappen te doen, die in het dorp niet verkrijgbaar zijn.

De raad gaat akkoord, maar het bedrag wordt vastgesteld op 250 gulden. Ook moet Van Wijk aan een aantal eisen voldoen. Zo mogen er niet meer mensen met de autobus worden vervoerd, dan waarvoor deze is gebouwd, moet er een kentekenplaat zichtbaar zijn en mag er niet worden gerookt. De bus is ook beschikbaar voor bruiloften en partijen en er kan zelfs een fiets worden meegenomen.


Per 1 juni 1925 komt de buslijn in handen van A. van Veldhuizen uit Houten, die al chauffeur was van de bus. De naam van de nieuwe busmaatschappij is Veldhuizen’s Electra Motor Auto Bedrijf (VEMAB). Hij besluit minder vaak op ’t Goy te gaan rijden en richt zich vooral op de verbinding tussen Houten en Utrecht. In de T-Ford (kenteken L10995) is plek voor 12 personen.

Al na een paar maanden ziet Van Veldhuizen dat de verbinding met ’t Goy onrendabel is en vanaf 5 oktober 1925 wordt er nog minder naar ’t Goy gereden. De bus rijdt dan beperkt op ’t Goy en vaker op Utrecht.

Vanaf 15 maart 1926 rijdt de bus weer naar Schalkwijk. Aan de dienstregeling te zien rijden er soms twee autobussen tegelijkertijd. Zo vertrekt op zaterdag er één vanuit ’t Goy en vrijwel tegelijkertijd één vanaf De Heul (Schalkwijk). In Houten passeren ze tien minuten na elkaar. Ook de VEMAB krijgt jaarlijks een bijdrage ter waarde van 250 gulden van de gemeente Houten.

Op 24 augustus 1926 treedt de Wet Openbare Vervoermiddelen in werking. Voortaan moet bij de provincie een vergunning worden aangevraagd om een buslijn te exploiteren. Hiermee wordt voorkomen dat de concurrentie tussen de spoorwegen en de autobussen niet verder toeneemt.

Net als alle andere busmaatschappijen in Nederland moet ook de VEMAB van Arie van Veldhuizen een vergunning aanvragen. Het is de provincie die dit regelt en de gemeenten om advies vraagt. De gemeente Schalkwijk waardeert de busverbinding met Utrecht van VEMAB en geeft Van Veldhuizen een positieve aanbeveling. De Nederlandse Spoorwegen maken bezwaar, maar dit is niet succesvol. In hun protest gebruiken ze de naam van ondernemer A.J. Blom die een buslijn in Wijk bij Duurstede exploiteert. Het bezwaar wordt dan ook afgewezen.

De bus tussen Houten en Utrecht vervoert in 1926 ongeveer 70 passagiers per dag, meldt Van Veldhuizen bij zijn vergunningsaanvraag. Ondanks de lovende woorden van de gemeente Schalkwijk stopt Van Veldhuizen op 15 januari 1927 met de busdienst tussen Houten en Schalkwijk. Alhoewel niet gemotiveerd door Van Veldhuizen, lijkt het erop dat er te weinig passagiers waren en de lijn niet rendabel is. Hij richt zich volledig op de gemeente Houten. Op 5 april 1927 krijgt hij van de provincie de vergunning voor de buslijn tussen Utrecht en ‘t Goy.

In januari 1928 is de autobus tussen Utrecht en Houten betrokken bij een aanrijding. Een tegenligger krijgt onvoldoende ruimte, waarna een botsing volgt. In augustus 1928 rijdt de bus tussen Utrecht en Houten op een plotseling stilstaande vrachtauto, waarbij één passagier door de vooruit heen gaat. De bus wordt naar Houten gesleept.

Eerste Twaalsche auto-onderneming

In 1928 wordt ook een busverbinding gestart vanaf het veer bij Culemborg naar Vreeswijk via het station Schalkwijk. Hier kon worden overgestapt op de tram (tractor-tram) naar Utrecht. Deze stopt na een jaar alweer. Initiatief van deze lijn is van dhr Labee uit Polsbroek. Labee noemt zijn busdienst de Eerste Twaalsche auto-onderneming en gebruikt hiervoor een Chevrolet met een lengte van 5,5 meter. Een enkele reis van Vreeswijk naar het Culemborgse veer kost 55 cent en duurt ongeveer een uur. Vijf keer per dag wordt er heen en weer gereden.

Bussen uit de Betuwe

In 1923 rijden er kort op zaterdag enkele bussen vanuit Culemborg via Houten en Schalkwijk naar Utrecht. De Tielsche Autobusonderneming onderhoudt tussen oktober 1924 en begin 1928 een zaterdagdienstregeling tussen Tiel en Utrecht. De bus van de heren Andries de Kriek en Nicolaas Zondag rijdt zaterdagochtend in alle vroegte door ’t Goy en Houten, zodat de Tielenaren hun boodschappen in de stad Utrecht kunnen doen. Op 8 mei 1926 krijgt de bus uit Tiel concurrentie van de heren Job en Abraham de Jongh van de Burense Autobusdienst. Ook zij rijden op zaterdag naar Utrecht via ’t Goy en Houten. Lang lijkt deze lijn niet in dienst te zijn geweest.

Tram- en Bargedienst Vereeniging uit Jutphaas

Eind 1928 neemt de Tram- en Bargedienst ‘Vereeniging’ (Jutphaas) de lijn van dhr van Veldhuizen over. De Renaultbus uit 1925 (kenteken L11375) van Van Velthuizen wordt overgenomen. Een andere auto die gaat rijden is een Latil B (kenteken L10712) uit 1924. Deze Franse auto kan 19 personen vervoeren. De bus vertrekt vanaf het busstation op de Vreeburg (Vredenburg) en rijdt vijf keer per dag naar de RK Kerk in ’t Goy.

In 1933 wordt de buslijn naar ’t Goy verlegd naar De Heul. Alleen op zaterdag wordt ’t Goy nog aangedaan. Wanneer in 1934 het station Houten sluit voor personenvervoer en in 1935 station Schalkwijk hetzelfde overkomt, is de bus de enige vorm van openbaar vervoer.

De Twee Provinciën

De Tram- en Bargedienst ‘Vereeniging’ heet alweer een tijdje Naamlooze Vennootschap Autobusdiensten Vereniging. In 1942 gaat ze op in De Twee Provinciën (Rotterdam). Vanaf 1950 krijgt Tull en ’t Waal een busverbinding met Vreeswijk.

In 1963 is er sprake van:
Lijn 32: Utrecht – Houten – ’t Goy/Schalkwijk
Lijn 33: Vreeswijk – Tull en ’t Waal – Schalkwijk – Culemborg

busverbinding
De Twee Provinciën rijdt in 1969 langs de Brink in Schalkwijk.
Busroute door Houten rond 1970
Busroute door Houten rond 1970 (Bert Goes)

In 1972 zijn er nieuwe lijnnummers. Lijn 27 en 28 rijden van Utrecht naar Houten en doen af en toe Schalkwijk (lijn 27) en ’t Goy (lijn 28) aan. Schalkwijk en Tull en ’t Waal hebben via lijn 32 een busverbinding met Nieuwegein.
Verzorgingsgebied De Twee Provinciën in 1972

Verenigd Streekvervoer Westnederland

Busmaatschappij De Twee Provinciën verdwijnt in 1974 achter de naam Verenigd Streekvervoer Westnederland (Boskoop). In de spits wordt eens per 30 minuten gereden en wordt ook weer De Heul aangedaan.

In 1979 wordt lijn 27 van en naar Utrecht omgenummerd naar lijn 31.  Lijn 32 tussen Nieuwegein en Schalkwijk wordt die tijd geschrapt. In verband met werkzaamheden aan Het Plein rijdt de bus in de winter van 1980/1981 door De Lobben (Hoefbladhof) en De Oorden (Lupineoord).

In 1982 krijgt Houten een NS-station. Dit station is vanaf 1983 het vertrekpunt voor bussen naar Schoonhoven (via Nieuwegein) en Gouda (via Schalkwijk). In 1986 geeft men deze verre bestemmingen weer op. Lijn 31 die door het Oude Dorp rijdt wordt voortaan lijn 107.

Met de uitbreiding van Houten komt ook de route via de Utrechtseweg nabij Houten te vervallen. De bus rijdt nu via de Riddersborch door de wijken naar de Romeinenpoort. Bij de supermarkt aan de Riddersborch is een bussluis en bij de Ruitercamp een slagboom die alleen door de bus kon worden geopend. De halte Strocamp was ook het begin van lijn 281 naar de Uithof.

Busverbinding met de halte Hervormde Kerk in het centrum van Houten
Foto uit 1962 met de halte Hervormde Kerk van lijn 32 in Houten. Collectie RAZU

Midnet

Vanaf 29 mei 1994 neem Midnet het vervoer over. Midnet was een fusie tussen Centraal Nederland en VAD. Lijn 107 van en naar Utrecht wordt lijn 47.

Met de komst van de wijk Het Land in Houten-Zuid in 1998 komt er ook behoefte aan openbaar vervoer. Een taxibusje (lijn 66) verzorgde de busverbinding tussen Houten-station en Kruisvaardersland. Deze lijn bleef twee jaar in dienst, totdat de halte Castellum werd geopend. De chauffeur van deze buslijn reed wel eens een straatje om, zodat de passagiers exact voor huis werden afgezet.

ConneXXion

Ondertussen is Midnet in 1999 verder gegaan onder de naam ConneXXion. De lijnen wisselenen regelmatig, waarbij een nieuwe route via de zuidelijke Rondweg naar de Mossen en Grassen de opvallendste is.

In juni 2001 worden alle buslijnen naar de Rondweg verplaatst. Alleen daar waar tunnels en bruggen zijn is een bushalte. In 2009 en 2010 rijdt er een pendelbus (lijn 23) tussen Houten en Houten-Castellum, omdat de tramhalte Castellum was opgeheven.

U-OV

Sinds 2013 worden de busdiensten op Houten door U-OV (Qbuzz) uitgevoerd. Elke paar jaar worden de lijnen veranderd. De drukste buslijn is lijn 48 naar Nieuwegein. Sinds 2017 is er een busverbinding met Odijk en Vianen. Vanaf 2019 wordt de busverbinding beperkt. Eerst in Schalkwijk, daarna in Houten-Zuid en later de lijn naar Nieuwegein.

Deze pagina is gewijzigd op 22 december 2024