Versterkte boerderijen

Versterkte boerderijen

In de late Middeleeuwen, maar vooral ook in de 16e en 17e eeuw verschijnen er versterkte boerderijen en hofstedes in Houten. Het gaat vaak om een hofstede met gracht en soms een toegangspoort zoals we kennen van bij de Steenen Poort. Op de hofstede stond een hoofdgebouw en verschillende bijgebouwen. Er woonden meerdere mensen, die allen betrokken waren met de bedrijfsvoering van de boerderij.

Status en bescherming

De versterkte boerderijen en het in groepen leven gaf een veilig gevoel tegen rondtrekkende vagebonden en rovers. Een dergelijke boerderij bood geen bescherming tegen ridders en kleine legers. Ook leverde een dergelijk hofstede status op, omdat alleen de rijkere boeren of edelen zich een versterkte boerderij konden permitteren. Een dergelijke boerderij was in de middeleeuwen eigendom van de kerk in Utrecht of een edelman.

Houten kende een aantal versterkte boerderijen of hofstedes. Sommigen hoorden bij een kasteel zoals bijĀ Vuylcop, anderen stonden op zichzelf.

Op onderliggende pagina’s worden ze besproken. Niet altijd is duidelijk wanneer het een kasteel, een buitenplaats of een versterkte boerderij is. Sommige boerderijen zijn nu nog te zien. De boerderijen zijn:

Boerderij

Dorp

Gracht

Poortgebouw

BeestHonswijk
ja
BiesterhofstedeSchalkwijk
ja
ja
BlasenburgTull en
‘t Waal
ja
ja
De PoelHouten
ja
De Kroon (Croon)Schalkwijk
ja
nee
De Gouden HarpSchalkwijk
ja
GrijpesteinTull
HennesprongHouten
ja
ja
Hofstede WulvenHouten
ja
?
OverdamHouten
ja
ja
SchoneveldHouten
ja
ja
Steenen PoortHouten
ja
ja
Ter WeideTull en
‘t Waal
ja
ja
TiellandtHouten
ja
?
TullHonswijk
?
?
WelgelegenSchalkwijk
ja
?
Wickenburgh‘t Goy
ja
WulverbroekHouten
ja
ja