Bouw Houten-Zuid

Bouw Houten-Zuid

In 1991 wordt duidelijk dat er in de regio Utrecht flink moet worden gebouwd. Ook Houten krijgt een tweede bouwtaak, terwijl de eerste bouwtaak nog niet is afgerond. Onduidelijk is hoeveel woningen en waar er moet worden gebouwd. Zes voorkeursplannen lanceert de gemeente, waarbij bouwen in Schalkwijk een van de opties is.

Zowel in Houten als in Schalkwijk komt protest tegen de bouw. Maar de landelijke overheid besluit in 1993 dat er moet worden gebouwd aan de noordkant van het Amsterdam-Rijnkanaal. Houten moet tussen 1995 en 2005 minimaal 6000 woningen bouwen.

Start bouw Houten-Zuid

Op 19 december 1996 startte de bouw van Houten-Zuid. Dit gebeurde door het storten van zand in Het Land en het plaatsen van een bouwbord met behulp van een helikopter (Bron).

Op 2 april 1997 wordt door staatssecretaris Tommel de eerste paal geslagen van een woning aan het Geuzenland. Hetzelfde jaar wordt deze woning opgeleverd, waarmee Houten de eerste vinex-woning van de provincie Utrecht realiseerde.

Na de bouw van de wijk De Landen volgde in snel tempo de oplevering van veel nieuwe deelwijken, zoals De Tuinen, De Meren, de Bouwen, Het Hout en Het Spoor. De lijst hieronder geeft aan in welk jaar de eerste woning uit die wijk werd opgeleverd.

JaarWijkEerste woning
1997De LandenGeuzenland
1998De TuinenRotstuin
1999De SporenCentraalspoor
1999De MerenStrandmeer
2000De BouwenTuinbouw
2001De HoutenZwenghout
2001De MossenSterrenmos
2001De StenenEdelsteen
2002De GrassenCitroengras
2002De WatersZeewater
2003De PoldersDampolder???
2004De MurenWerfmuur
2011CastellumPorta Basilica

Rondweg

De aanleg van de Rondweg vond plaats tussen 1999 en 2003. Ook de huidige Koppeling werd deels nieuw aangelegd. De Rondweg werd mede gefinancierd door 750 woningen extra te bouwen. De opening van de Rondweg vond plaats op 19 september 2003 door autocoureur Jan Lammers.

Bouw van Het Domein in Houten-Zuid
Bouw van Het Domein in Houten

Zandwinning

In het oosten van de nieuwbouw worden midden op de Houtense stroomrug twee recreatieplassen aangelegd. Het zand dat in deze Rietplas en Oosterlaakplas wordt gewonnen, wordt gebruikt voor de ophoging van de wijken aan de westkant van Houten-Zuid. Met een zandzuiger en een pijpleiding werd dit zand naar de westelijke wijken getransporteerd. Mogelijk dat daarbij archeologische sporen zijn verplaatst.

Complicatie bij de tweede bouwtaak was dat sommige bouwprojecten in zogenaamde zelfrealisatie werden gebouwd. De gemeente Houten had in bepaalde delen geen grond weten te verwerven en in dat geval bouwt een projectontwikkelaar zelfstandig. Deze wijken zijn gekenmerkt door minder openbare ruimte.

Castellum

De onderhandelingen over de bouw van Castellum werden jarenlang vertraagd. De gemeente wilde winkels in Castellum-Oost, maar de projectontwikkelaar die aan zelfrealisatie deed, wilde dit niet. Uiteindelijk zijn er alleen winkels in Castellum-West gekomen en bouwde de projectontwikkelaar in Castellum-Oost woningen.

Daarbij hielp rond 2009 ook de steun van de landelijke overheid in het kader van de financiële crisis mee. De plannen om de wijk Castellum in zijn geheel op 15 meter hoogte te bouwen, werden al snel losgelaten. Vlak nadat de meeste woningen in Castellum-Oost gereed waren, ging de projectontwikkelaar die de winkels 10 jaar had vertraagd failliet.

De woningen in Houten-Zuid kennen een diverse architectuur. De wijken zijn fietsvriendelijk en sinds de opening van de winkels in 2011 in de wijk Castellum heeft Houten-Zuid ook een hart. De eerste bewoners hebben 13 jaar moeten wachten op deze winkels.

Openbaar vervoer

De bewoners in De Landen kregen vanaf 1998 te maken met een lijnbus 65 tussen Station Houten en Kruisvaardersland. Deze bus week wel eens af van de route en bracht de mensen tot voor de deur. Tussen 2001 en 2008 was er een tijdelijk NS-station Castellum naast de Loericker Stee in gebruik. Over een NS-baanvak werd met een tram gereden. Het was de kortste spoorlijn van Nederland. Sinds 12 december 2010 stoppen er treinen in het huidige station Castellum.

Leestip
Deze eeuw zijn er twee boeken verschenen over Houten. Stedenbouwkundige Robert Derks legt in ‘Het groen omarmd’ het concept en de visie van Houten uit. Een concept waar sprake is van inversie-stedenbouw. Eerst groen en daarna de bebouwing. Het boek Modelstad Houten sluit hierop aan. Houten is een bedachte stad met veel groen, waarbij het dorpse karakter behouden moest blijven. Beide boeken zijn te bestellen bij bol.com.