Kerk Honswijk

Kerk van Honswijk

De kerk van Honswijk is ergens halverwege de twaalfde eeuw gesticht. De kerk viel toen onder Tull en was een dochterkerk van de parochie van Gasperde, aan de overkant van de Lek.

In 1258 volgde afscheiding van de parochie in Gasperde en kreeg Tull een zelfstandige parochie. In maart 1338 wordt de kerk toegevoegd aan het gerecht Honswijk en spreekt men over de parochie Honswijk. De kerk lag direct naast de Lekdijk. Na overstromingen werd de Lekdijk verzwaard en kwam de toren in de dijk te liggen. De pastor was aangesteld door de Proost van Oudmunster.

Locatie kerk Honswijk

In 1417 zocht een groep oorlogszuchtigen uit Vianen medestanders. De Honswijkers vluchtten naar de kerk die vervolgens werd belegerd. Een man werd door de ramen doodgeschoten. De kerk werd in brand gestoken en alleen de lage kerktoren bleef gespaard. Dankzij de heer Van Vianen werd de kerk enkele jaren later in gotische stijl herbouwd.

Beeldenstorm

In 1566 bereikte de beeldenstorm Culemborg. Daarna kregen ook de dorpen Zijderveld, Everdingen en Honswijk een bezoek van Willem van Zuylen van Nyevelt, drossaard van de graaf van Culemborg. Hij werd vergezeld door een groep beeldenbrekers uit Culemborg (bron).

Na het verbod op het katholieke geloof in de 16e eeuw kwam de Honswijkse kerk in 1620 in het bezit van de hervormden. Katholieken moesten uitwijken naar de statie Schalkwijk. Al in 1633 werd besloten dat het kerkgebouw gesloten moest worden vanwege de slechte staat.

Rond 1673 werd de kleine klok van de kerk geroofd door de Fransen. (bron). Tijdens het noodweer van 1674 liep de kerk veel schade op, maar bleef opnieuw de toren gespaard. De Honswijkers hadden niet de financiën om hun kerk te herbouwen. Een kapel welke deels was blijven staan werd gebruikt voor de kerkdiensten.

Vanaf 1750 raakte de Honswijkse kerk buiten gebruik en gingen de inwoners naar de kerk in ’t Waal. Een bron uit 1772 meldt dat in dat jaar alleen nog de muren van de kerk, een stuk van de achterkant en een toren overeind stonden.

Aan het begin van de 19e eeuw wordt de kerk gesloopt en in 1837 als laatste de toren. Momenteel staat langs de Lekdijk bij Fort Honswijk een kunstwerk (foto) ter herinnering aan de verdwenen kerk.

Kapel

Tussen 1346 en 1363 werd op twee kilometer afstand in of bij kasteel Blommesteyn een kapel gesticht. Deze kapel zou er tot 1475 blijven staan.

±1150 Stichting kerk Tull
1258 Zelfstandige parochie Tull
1338Kerk toegevoegd aan gerecht Honswijk
±1350 Kapel Blommesteyn
1417 Belegering kerk
±1425 Herbouw kerk
±1475 Sloop kapel
1566 Beeldenstorm
1620 Protestants
1633 Slechte staat kerkgebouw
1674 Noodweer
1750 Buiten gebruik
1837 Sloop