Wickenburgh

Wickenburgh

Wickenburgh is een landgoed van 22 hectare ten westen van het Goyse Dorp. Op het landgoed staat een hoofdgebouw, een koetshuis, een tuinmanswoning, een duiventoren en nog wat kleinere gebouwtjes. Op het landgoed bevindt zich veel bos.

Westenstein

De oudste geschiedenis van Wickenburgh gaat terug naar de middeleeuwen. Ten westen van het kasteel Ten Goye stond het stenen kasteel Westenstein. Dit huis wordt in het jaar 1300 voor het eerst genoemd. Westenstein heeft een gracht. Daarvoor heeft op het huidige eiland in de vijver vermoedelijk een mottekasteel gestaan (bron).

Westenstein raakt in de 14e eeuw betrokken bij oorlogshandelingen en rond 1355 is deze verdwenen. Vermoedelijk gebeurde dit tijdens de belegeringen van kasteel Ten Goye en Marckenburgh. Uit deze periode is een kogel gevonden. Ook bij Marckenburgh is een kogel gevonden die in deze oorlog is gebruikt. Het is de eerste keer dat er vuurwapens zijn ingezet in onze regio.

Wickenburgh

In het jaar 1381 wordt voor het eerst de naam Wickenburgh gebruikt. Het huis Wickenburgh is de opvolger van Westenstein. Wickenburgh kan dan gezien worden als een boerderij.

In 1409 komt Wickenburgh in bezit van Willem van Oostrum, een grondeigenaar van de oostkant van het huidige Goyse Dorp. Wickenburgh is dan een dwarsboerderij met gracht en dus een versterkte boerderij.

In 1630 komt het huis in handen van Van Westrenen. Die maken in 1640 een oprijlaan. Na enkele verschillende eigenaren komt uiteindelijk het huis in 1741 in handen van de familie Wttewaall. Eigenaar H.A. Wttewaell van Stoetwegen Az die Wickenburgh als zomerverblijf bezat, was o.a. burgemeester in Utrecht. De rest van Wickenburgh blijft boerderij en is het hele jaar door bewoond. In 1777 wordt een oprijlaan naar Schalkwijk aangelegd.

Buitenplaats

In 1780 wordt het huis flink verbouwd. Wickenburgh verandert steeds meer in een buitenplaats. De tuinmanswoning en koetshuis worden gebouwd. In 1814 wordt de pacht van de boer opgezegd. In 1870 volgt een nieuwe verbouwing en krijgt het huis ongeveer haar huidige aanzien.

De tuin wordt in Engelse stijl aangelegd. Er zijn uiteindelijk drie oprijlanen. De vijver wordt daarbij vergroot en de Wickenburghseweg een stuk naar het noorden verplaatst. Het gebouw is alleen tijdens de zomer bewoond. In de winter zijn de bewoners in de stad Utrecht.

Wickenburgh
Huize Wickenburgh in 1913. Het Utrechts Archief

Bij een brand in 1951 gaat een deel van het huis verloren. In 2010 heeft de archeologische werkgroep opgravingen verricht bij Wickenburgh. Er kwam 150 kilo aan archeologisch materiaal naar boven. Direct naast het huis aan de noordzijde ligt een gedempte gracht uit 1680. Hier is lange tijd afval in gegooid. Deze is deels opgegraven. Voor latere archeologen is deze gracht een schat die in de toekomst kan worden ontsloten.

Duiventil

Bij Wickenburgh staat een van de oudste duiventillen van de regio. Deze dateert uit de 16e eeuw. Het torenvormig gebouwtje is 12 meter hoog en heeft een doorsnede van 5 meter. Er zijn aan de binnenzijde in de muren 317 nesthokjes gemaakt. De vliegopeningen van de duiventil waren dermate groot, dat postduiven er niet in konden, maar de iets kleinere veldvluchters wel.

In de toren werden duiven gehouden voor consumptie. Daarnaast leverde het houden van duiven voor de eigenaar ook mest op. Duivenmest was beter dan rundermest, maar moest wel worden verdund omdat het anders te sterk was. De duiventil heeft vermoedelijk tijdens het noodweer van 1674 schade opgelopen.

Deze pagina is gewijzigd op 19 september 2021