Veldwachters voorkomen veldslag met Utrecht

Op 28 maart 1933 weet de Houtense politie een treffen tussen inwoners van Houten en Schalkwijk enerzijds en Utrechtse arbeiders anderzijds, net op tijd te voorkomen. Schalkwijkse boeren bewapend met hooivorken waren onderweg om de Houtenezen en Schalkwijkers te steunen.

In maart 1933 is er een landelijke staking gaande onder houtbewerkers. De staking wordt deels gebroken door werklozen, die de plaats van de stakende arbeiders overnemen. Nederland zit in een crisis, er is armoede en een hoge werkloosheid. Er ontstaat een dreigende sfeer in het land, waarbij werkwillenden worden geïntimideerd en bedreigd. Steevast spreekt men over ‘onderkruipers’.

Ook werklozen uit Houten, Schalkwijk en Tull en ’t Waal trekken naar de stad om het werk over te nemen. Dit valt bij de stakende Utrechtse arbeiders niet in goede aarde. Zo moet regelmatig een inwoner van Houten door een veldwachter naar huis worden begeleid. Op 28 maart 1933 loopt het uit de hand. Arbeiderskrant ‘Het volk’ meldt wat er in die middag gebeurde.

Ontmoeting

Het is 4 uur in de middag als 21 Utrechtse stakers op de fiets stappen naar Houten. Ze willen de ‘onderkruipers’ in Houten, Schalkwijk en Tull en ’t Waal opwachten. Ze fietsen in verschillende groepen om niet te veel op te vallen.

Toch krijgt de Houtense politie weet van hun komst en onderscheppen ze zes fietsende stakers. Deze worden gesommeerd terug te keren en naar de gemeentegrens met Utrecht gebracht. Vijftien stakers die een andere route hebben genomen, krijgen het wel voor elkaar om in de buurt van Houten te komen. Daar zien ze de werkwillende Houtenezen en Schalkwijkers uit Utrecht aankomen. Een treffen hangt in de lucht.

Messteek

Vlak voor een ontmoeting duiken ineens een aantal Houtense veldwachters op. Er wordt kennelijk niet veel gesproken, want een veldwachter vliegt op een jeugdige fietsende staker af en slaat hem. Deze rijdt van schrik tegen een ander aan, die in de sloot terechtkomt.

Daarna trekken de veldwachters hun revolver en sommeren de fietsende Utrechters te stoppen. In de hectiek die daarop volgt halen de stakers hun maat uit de sloot. Amper is die aan wal gekomen, of hij wordt met een mes in zijn hand gestoken door een Houtenees of Schalkwijker.

De veldwachters doen vervolgens alsof er niets is gebeurd en drijven de stakers met revolver richting Utrecht. Behandeling in Houten bij een arts wordt geweigerd. Even later arriveert een aantal Schalkwijkse boeren. Ze zijn bewapend met hooivorken, maar het komt niet tot een treffen.

Meer artikelen over het dorp van Houten (1850-1940)

Abonneer je nu

Voer je e-mailadres in en bij elk nieuw bericht op oudhouten.nl ontvang je een e-mail.

Geef een reactie