Batterijen aan de Overeindseweg

batterijen aan de Overeindseweg

De batterijen aan de Overeindseweg liggen aan de Overeindseweg in Nieuwegein, net buiten de gemeente Houten, vlak naast de Plofsluis. Van de oorspronkelijke noord- en zuid batterij is alleen de noord-batterij nog over.

De batterijen waren een voorpost van het fort bij Jutphaas. Daarnaast verdedigde de batterij het inundatiekanaal met sluis dat tevens als gracht diende. Dit kanaal zorgde ervoor dat via de Schalkwijksewetering water werd aangevoerd in de richting van de Houtense vlakte.

Ter plaatse van de Overeindseweg was het landschap hoger door de aanwezigheid van de Jutphase stroomrug. De Overeindseweg dwars door de batterijen heen was tevens de toegangsweg tot het gebied dat onder water zou worden gezet.

Bouw

Het verdedigingswerk is tussen 1871 en 1873 gebouwd. Daarna is het tot 1885 verder aangepast. Het had een oppervlak van 12 hectare en kon 171 manschappen herbergen.

Met de komst van de Tweede Wereldoorlog is er aan het eind van de jaren 30 van de vorige eeuw een aantal zaken uitgebreid. Te denken valt aan een kazemat en een tankversperring. De fundering van deze laatste is enkele honderden meters oostelijker in de berm van de Overeindseweg terug te zien. Zowel in 1914 als in 1939 zijn de batterijen bemand geweest.

In 1982 werd het Amsterdam-Rijnkanaal verlegd. De zuidelijke batterij is daarbij gesloopt.

Tegenwoordig

Het verdedigingswerk was eigendom van het Ministerie van Oorlog, later Defensie en Rijkswaterstaat. Thans is een communicatiebureau uit Houten eigenaar. Vanaf 2017 zal het fortterrein voor het publiek open gaan. Het gesloopte zuidelijke gedeelte is in het landschap herkenbaar. Het is openbaar terrein met picknickplaatsen.