Versterkte boerderijen

Versterkte boerderijen

In de late Middeleeuwen, maar vooral ook in de 16e en 17e eeuw verschijnen er versterkte boerderijen en hofstedes in Houten. Het gaat vaak om een hofstede met gracht en soms een toegangspoort zoals we kennen van bij de Steenen Poort. Op de hofstede stond een hoofdgebouw en verschillende bijgebouwen. Er woonden meerdere mensen, die allen betrokken waren met de bedrijfsvoering van de boerderij.

Status en bescherming

De versterkte boerderijen en het in groepen leven gaf een veilig gevoel tegen rondtrekkende vagebonden en rovers. Een dergelijke boerderij bood geen bescherming tegen ridders en kleine legers. Ook leverde een dergelijk hofstede status op, omdat alleen de rijkere boeren of edelen zich een versterkte boerderij konden permitteren. Een dergelijke boerderij was in de middeleeuwen eigendom van de kerk in Utrecht of een edelman.

Houten kende een aantal versterkte boerderijen of hofstedes. Sommigen hoorden bij een kasteel zoals bijĀ Vuylcop, anderen stonden op zichzelf.

Op onderliggende pagina’s worden ze besproken. Niet altijd is duidelijk wanneer het een kasteel, een buitenplaats of een versterkte boerderij is. Sommige boerderijen zijn nu nog te zien. De boerderijen zijn:

Boerderij
Dorp
Gracht
Poortgebouw
Beest Honswijk
ja
Biesterhofstede Schalkwijk
ja
ja
Blasenburg Tull en
’t Waal
ja
ja
De Poel Houten
ja
De Kroon (Croon) Schalkwijk
ja
nee
De Gouden Harp Schalkwijk
ja
Grijpestein Tull
Hennesprong Houten
ja
ja
Hofstede Wulven Houten
ja
?
Overdam Houten
ja
ja
Schoneveld Houten
ja
ja
Steenen Poort Houten
ja
ja
Ter Weide Tull en
’t Waal
ja
ja
Tiellandt Houten
ja
?
Tull Honswijk
?
?
Welgelegen Schalkwijk
ja
?
Wickenburgh ’t Goy
ja
Wulverbroek Houten
ja
ja