Het noodweer van 1 augustus 1674

Op 1 augustus 1674 werd de streek tussen Parijs en Hamburg getroffen door een noodweer. Op tientallen plaatsen in de lage landen werd schade aangericht door het noodweer. Tientallen mensen komen erbij om het leven. Vooral in Duitsland en Frankrijk is dat het geval. In onze regio wordt het midden van het land, oostelijk Zuid-Holland en Noord-Holland getroffen. De bekendste schade is de verwoesting van de Dom in Utrecht.

De schade wordt waarschijnlijk veroorzaakt door hevige valwinden, die gebruikelijk zijn met dit soort noodweer. Vaak gaat dit samen met een sneltrekkend koufront. Van een tornado kan daarom ook geen sprake zijn. Historici en ook meteorologen noemen dit vaak, maar Jan Buisman autoriteit op gebied van historische weerkunde spreekt niet over een tornado. Bovendien zou één tornado nooit zoveel schade op zoveel verschillende locaties hebben kunnen veroorzaken.

Het noodweer in de regio Houten vindt plaats tussen 19.00 uur en 19.30 uur. Een ooggetuige meldde dat een kwartier lang de hemel in vuur en vlam staat. Hevige donder en wind is te horen. Schoorstenen, gevels en torens waaien kapot. Het waren vooral gotische kerktorens die stuk raakten. In de omgeving waaiden de kerktorens van verschillende kerken in Utrecht, Bunnik, Jutphaas, Houten en Ijsselstein om. De romaanse torens bleven heel.

Schade in Houten
In Houten waaide de torenspits van de kerk af. De torenspits was op het kerkdak gevallen en had het dak vernield. Het uurwerk was daarbij zwaar beschadigd. Ook de noordelijke muur van de kerk was vernield, alsmede een zijbeuk waar een kapel was gevestigd. De kerk werd gerepareerd in 1678 voor omgerekend 236 euro. De reparatie duurde drie maanden. Het uurwerk werd voor omgerekend 150 euro gerepareerd.

Schade Honswijk
De kerk in Honswijk werd ook zwaar getroffen. De toren bleek hier staan, maar het kerkgebouw liep zware schade op. Een kapel die gespaard bleef, was voor de Honswijkers voldoende om te kerken. In 1844 werd de kerk met toren gesloopt.

De Romaanse toren van de Schalkwijkse kerk aan De Brink lijkt geen schade te hebben opgelopen. Evenals de kerk in
't Waal aan de Strijpweg.


1674