• start
• steentijd
• bronstijd
• ijzertijd
• romeinse tijd
• vroege middeleeuwen
• late middeleeuwen
• nieuwe tijd
• recente tijd

Het middeleeuwse dorp Loerik

Loerik was een middeleeuws dorpje ter hoogte van het huidige Loerikse Park. Het gebied was een hogere plek op de Houtense stroomrug.

Vroege bewoning
In de Keltische (IJzertijd) en Romeinse periode vond er al bewoning plaats in Loerik. Archeologen hebben hier veel sporen gevonden. Na de Romeinse tijd vond er ontvolking plaats in Houten. In Loerik was dit niet het geval.

Zo hebben archeologen ter hoogte van de Heidetuin sporen gevonden uit de periode 250 – 650. Begin 2003 ten zuiden van het Loerikse Park (ter hoogte van de Bloesemtuin) sporen gevonden van bewoning tussen het jaar 500 en 700. Ook zijn er sporen gevonden uit de periode 1100 tot 1225.

Bij de opgravingen in Loerik bij de Bloesemtuin zijn munten gevonden uit de periode 620 tot 630. Een teken dat door de bewoners handel werd gedreven.

Nadat de Franken aan het begin van de 8e eeuw definitief de macht grepen in het Kromme Rijngebied, kon de lokale agrarische economie zich ontwikkelen. Uit schriftelijke bronnen uit de negende eeuw weten we dat er rond het jaar 863 minimaal drie herenboerderijen stonden, maar vermoedelijk waren dit er meer.

Loericker Hofstede
Historici vermoeden dat er onder het Loerikse Park de sporen van een Loericker Hofstede zijn te vinden. Rond zo’n hofstede stonden dan huisjes van onvrije of halfvrije boeren die voor deze hofstede werkten. Mogelijk heeft deze hofstede bestaan rond de 10e en 11e eeuw. De huisjes van alle boeren, samen vormden het dorpje Loerik.

Loerik bleef altijd ondergeschikt aan het naastgelegen Haltna. De inwoners kerkten in Haltna, dat op een afstand van 25 minuten lopen ligt. De macht lag bij het Gouw Opgooi, de voorlopers van de Here Ten Goye. Wel blijkt er kort rond het jaar 1176 adelijke familie te zijn die zich "Van Loerik" noemt. Kennelijk was er kort enige rijkdom in Loerik.
 
Rond 1225 wordt de Leesloot gegraven. Deze gaat deels door het zuiden van het dorpje Loerik en volgt een oude restgeul. De Loericker Hofstede verdwijnt rond 1250.

Het latere Loerik
De bewoning blijft bestaan en in de late middeleeuwen verschijnt er een lintbebouwing van boerderijen langs de Beusichemseweg (het huidige Staatsspoor en Smalspoor). In 1421 wordt Loerik geplunderd door Reinoud IV van Gelre.

Vanaf 1594 de Loerikse korenmolen aan de Molendijk (tegenwoordige Molenland). Ook worden er boerderijen gebouwd, waarvan een enkele tegenwoordig nog te zien is. Het centrum van het gehucht Loerik verplaatst zich daarmee zo'n 500 meter naar het noordwesten.

Loerik komt in de bronnen voor onder de namen Lorek, Lorec, Lorech, Loriacum, Lorik, Lurich, Lureke en Lurk.

-100 / heden

Tijdlijn